- Kunst & design
Galerie Philia viert dit jaar haar tiende verjaardag met Strates, een tentoonstelling die plaatsvond van 28 oktober tot 30 november 2025 in Noisy-le-Grand, Frankrijk. De locatie van deze feestelijke gelegenheid besloeg twee iconische voorbeelden van brutalistische architectuur: het Mont d’Est-parkeergebouw van Jacques Kalisz en Ricardo Bofill’s Espaces Abraxas. De expositie viert een decennium van samenwerking met ontwerpers, kunstenaars en architectuur, en biedt een overzicht van de stukken die de galerie in de afgelopen tien jaar heeft gepresenteerd.
Sinds de oprichting in 2015 door de broers Ygaël en Yaïr Attali heeft Galerie Philia een positie verworven als internationale referentie in verzamelbare designobjecten. De galerie fungeert als een curatorenlaboratorium en transdisciplinair platform waar architectuur, sculptuur, design, filosofie en educatie worden gebundeld tot een sterk geheel. De naam “Philia” verwijst naar Aristoteles’ begrip van intellectuele vriendschap, en weerspiegelt de betrokkenheid van de galerie bij verbindingen tussen mensen, culturen en tijdsperioden. Van meet af aan ontwikkelde de galerie een herkenbare stijl, die omschreven kan worden als “wabi-sabi brutalisme”: een samenspel van brutalistische geometrie met de tactiele imperfecties van natuurlijke materialen.
Architectuur als gelijke speler
Een kernprincipe van Philia is de intieme relatie met architectuur. De galerie selecteert bewust locaties met historische en culturele betekenis in plaats van neutrale witte kubussen. Voor de expositie Strates was de keuze voor het Mont d’Est-parkeergebouw van Jacques Kalisz vanzelfsprekend: “Het gebouw is een uitzonderlijk stuk brutalistische architectuur met een monumentaal en kwetsbaar potentieel dat door design opnieuw geactiveerd kan worden”, zo vertellen de eigenaars van Galerie Philia. De visuele kracht van de helicoïdale hellingen en de rauwe betontexturen vertellen een verhaal van collectieve ambitie, verval en mogelijke hergeboorte. Daartegenover staat Espaces Abraxas van Ricardo Bofill als een theatrale, monumentale tegenhanger: de gevels en de schaal van het gebouw maken het tot een cultureel icoon. Samen vormen deze locaties een dialoog die de lagen van geschiedenis, verbeelding en toekomst van Noisy-le-Grand zichtbaar maakt.
Het dorp symboliseert de ambitie van een stedelijk experiment tijdens het einde van de twintigste eeuw om een zelfvoorzienende satellietstad te creëren rond Parijs. Vandaag ondergaat het gebied een herwaarderingsproces. Strates sluit hierop aan door publieke ruimtes te activeren en de lokale bevolking bij het project te betrekken. Workshops en ontmoetingen met kunstenaars maken van de tentoonstelling een sociaal en cultureel gebeuren dat verder gaat dan louter esthetiek. “Over vijf jaar stellen we ons deze buurt voor als een plek waar architectonisch erfgoed nieuw leven wordt ingeblazen en waar de visie van sterke architecten de basis vormt voor nieuwe vormen van stedelijke vitaliteit. Door het publiek naar deze locaties te lokken, tonen we dat deze plekken nog steeds relevante podia zijn voor hedendaagse verbeelding”.
Sterspelers
Specifiek voor Strates ontwikkelden verschillende ontwerpers nieuwe, site-specifieke werken die de identiteit van de locaties weerspiegelen. Zo realiseerde Morghen Studio een monumentale lichtinstallatie die de spiraalvorm van de hellingen weerspiegelt, terwijl Lucas en Tyra Morten zitmeubels creëerden die direct reageren op de structuur van het parkeergebouw. Milla Vaahtera ontwierp dan weer een lamp die afwijkt van haar poëtische stijl, en een strakkere geometrische taal hanteert die inspeelt op de sfeer die de locaties uitstralen.
Van meet af aan ontwikkelde de galerie een herkenbare stijl, die omschreven kan worden als “wabi-sabi brutalisme”
Bovendien is de tentoonstelling een terugblik op de eerste tien jaar van Galerie Philia. De galerie introduceerde veel ontwerpers voor het eerst bij een internationaal publiek, waaronder Pietro Franceschini, Jan Garncarek, Pierre de Valck en Elsa Foulon, en werkte al samen met gevestigde namen als Studiopepe, Hugo França en Rick Owens. Daarnaast organiseerde het platform al tijdelijke samenwerkingen op bijzondere locaties, geïnspireerd door seizoensmigraties, waarbij kunstenaars en ontwerpers werken met lokale materialen en tradities. Aan de hand van Philia & Kids, de educatieve tak van de galerie, brengt de galerie belangrijke waarden over aan jonge generaties. Kinderen krijgen de kans om ontwerp, tactiliteit en emotionele expressie van materialen te verkennen, vaak in samenwerking met internationale ontwerpers. Naast tentoonstellingen produceert de galerie ook films en publicaties, die intussen internationaal werden bekroond, en waren ze al aanwezig op allerlei vooruitstrevende designbeurzen.
Jubileum
De tiende verjaardag van Philia wordt met Strates niet alleen gevierd door een retrospectie van iconische stukken, maar ook door een ervaring die esthetisch, filosofisch en civiel van aard is. De tentoonstelling benadrukt het potentieel van Noisy-le-Grand als toekomstige culturele hub en illustreert hoe design kan functioneren als middel voor sociale en stedelijke transformatie. De tentoonstelling toont de lagen van tijd en creatie die Galerie Philia de afgelopen tien jaar heeft opgebouwd: van sculpturale experimenten tot educatieve projecten en internationale residencies. Het is een uitnodiging om te reflecteren op de relatie tussen object, architectuur en samenleving, en een illustratie van hoe hedendaags design kan bijdragen aan stedelijke vitaliteit.
Images courtesy of Galerie Philia
Text by Carolien Depamelaere